9. Sınıf Biyoloji 2. Yazılı, Senaryo 1

Doğru cevap: B) Genomda hedeflenen bölgeyi düzenleyebilmesi

CRISPR-Cas sistemi, 2012'de Doudna ve Charpentier tarafından geliştirilen bir gen düzenleme teknolojisidir. Önceki yöntemlerden farkı, bir moleküler 'makas' gibi genomun tam olarak istenen noktasına gidip kesmesi ve düzeltmesidir. Bu hassasiyet ve kolaylık, onu gen tedavisi, kalıtsal hastalıkların düzeltilmesi, bitki ıslahı ve kansere yönelik araştırmalarda devrimsel bir araç hâline getirmiştir.

Doğru cevap: A) Veri toplama

Bilimsel sürecin başında bir problem belirlendikten sonra, araştırmacı konuyla ilgili literatür taraması yapar ve mevcut gözlemleri inceleyerek güvenilir veriler toplar. Toplanan bu veriler, bir sonraki adım olan 'hipotez kurma' aşaması için sağlam bir zemin oluşturur. Bir probleme sunulan çözümün bilimsel bir anlamının olması için çok sayıda veriye dayandırılması gerekir. Teori oluşturma ise çok daha sonradan, pek çok kanıt biriktikten sonra gerçekleşen üst düzey bir süreçtir.

Doğru cevap: D) Yapı ve enerji için besine ihtiyaç duyarlar.

Canlılar, yapısal bileşenlerini oluşturmak ve enerjilerini temin edebilmek için beslenmek zorundadır. Ototroflar besinlerini kendileri üretir, heterotroflar dışarıdan hazır alır; bu nedenle hazır besin alma ya da fotosentez yapma tüm canlılar için geçerli değildir. Bazı canlılar besinlerini oksijensiz ortamda da yıkabilir.

Doğru cevap: B) Sindirime uğrarlar.

İnorganik moleküller (su ve mineraller) küçük yapılıdır; sindirime uğramadan doğrudan hücre zarından geçebilir.

Doğru cevap: C) Besinlerin kanla hücrelere taşınması

Su, besinleri ve atık maddeleri çözerek taşınmalarını kolaylaştırır. Buzun yüzmesi yoğunluk, böceklerin su üstünde yürümesi yüzey gerilimi, terleme ise buharlaşma ısısıyla ilgilidir.

Doğru cevap: D) Asitler, bazlar ve tuzlar

Asit-baz dengesi homeostazi için kritiktir; mineraller ve tuzlar bu dengenin kurulmasında rol oynar.