11. Sınıf Biyoloji 2. Yazılı, Senaryo 1

Doğru cevap: D) Sürgün: pozitif fototropizma; kök: negatif fototropizma

İki harekette de uyaran ışık olduğundan ortak ad fototropizmadır. Sürgün ışığa doğru yöneldiği için pozitif, kök ışıktan uzaklaştığı için negatiftir. Kökün hareket ediyor olması tek başına geotropizma anlamına gelmez; geotropizma adını kullanmak için örneğin yer çekimiyle ilişkisi verilmelidir.

Doğru cevap: C) Göz: görme sinirleriyle beyne ulaştığında; kamera: cihaza yüklenen yazılımla

Retinada oluşan ters görüntü, görme sinirleriyle beyne ulaştığında düzeltilir. Dijital kameralarda ise ışığın gözdekine benzer yolla algılanmasından sonra oluşan ters görüntü, cihaza yüklenen yazılım programlarıyla düzeltilir. Retina görüntüyü algılar, onu düzeltmez.

Doğru cevap: A) İp merdiven sinir sistemi

İki uzunlamasına şerit ve bunları bağlayan enine bağlantılar, ip merdiven benzetmesinin yapısal dayanağıdır. Baş bölgesindeki gangliyonlar beyin görevi görür. Vücuda yayılmış ağ ile bu yönlenmiş düzen aynı organizasyon değildir.

Doğru cevap: A) Ön beyin: uç beyin ve ara beyin; ara beyin: talamus ve hipotalamus.

Ön beyin, uç ve ara beyin olarak iki kısımda incelenir. Ara beyin talamus ile hipotalamusu içerir. Pons ve beyincik arka beynin parçalarıdır; omurilik ise beynin bir alt bölümü değil, merkezî sinir sisteminin diğer ana bileşenidir.

Doğru cevap: B) K: duyu nöronu; L: motor nöron.

K, bilgiyi omuriliğe taşıdığı için duyu nöronudur. L, omurilikten kasa iletim yaptığı için motor nörondur. Kitaptaki iki nöronlu diz kapağı refleksi yolunda bu iki nöron doğrudan bağlantı kurar; araya ara nöron eklenmez. İki nöron bulunması omuriliğin devre dışı kaldığı anlamına gelmez: şemadaki bağlantı omurilikte yer alır.

Doğru cevap: D) Yavaş ve istemsiz çalışma nedeniyle hızlı, isteğe bağlı hareket zorlaşır.

İskelet kasları hızlı ve istemli çalışırken düz kaslar yavaş, istemsiz ve uzun süreli çalışır. Bu nedenle modeldeki değişiklik yalnız hücre görünümünü değiştirmez; hareketin hızı ve isteğe bağlı yönetimi de etkilenir. Bu karşılaştırma, farklı kas tiplerinin aynı göreve eksiksiz biçimde birbirinin yerine geçirilemeyeceğini gösterir.

Doğru cevap: A) K Havers, L Volkmann kanalıdır; damarlar kemik hücrelerinin madde alışverişine katkı verir.

Osteonun merkezinde Havers kanalı bulunur; Volkmann kanalları Havers kanalları arasında bağlantı kurar. Havers kanallarından geçen damarlar, osteositlere besin ve oksijen sağlanması ve atıkların uzaklaştırılmasıyla ilişkilidir. Bu düzen kemik dokunun canlılığını destekler. Eklem sıvısını sinovyal zar üretir; kas kuvvetinin kemiğe aktarılmasında ise tendon görev alır.